James Harris Simons – Một thiêntài toán học “đãng trí”
James Harris Simons sinh năm 1938 trong một gia đình Do Thái ởBrookline, Massachusetts, Mỹ. Năm 14 tuổi, trong dịp nghỉ lễ Giáng sinh, ônglàm thuê cho một cửa hàng cung cấp vật dụng làm vườn. Ban đầu, công việc củaông là quản lý kho hàng hóa nhưng nhanh chóng bị hạ cấp xuống làm nhân viên laudọn, quét sàn do tính đãng trí. Ông thường xuyên quên vị trí của các món đồ.Cuối kì nghỉ, ông thôi việc tại cửa hàng. Ông chủ khi đó vô cùng ngạc nhiên,khó tin khi cậu nhân viên “hay quên” của mình tuyên bố: muốn được học ngànhtoán tại Học viện công nghệ Massachusetts (MIT) danh giá.
James Harris Simons đã chứng minh mình nói được làm được. Điểmthi xuất sắc cùng với thư giới thiệu của giáo viên trường trung học phổ thôngđã giúp ông trở thành sinh viên của ngôi trường uy tín. Ông tốt nghiệp MIT sau3 năm và mất thêm 3 năm sau đó để nhận bằng tiến sĩ của trường Đại họcBerkeley, California. Chính tại Berkeley, ông gặp gỡ với thần đồng toán họcTrung Quốc, tiến sĩ Chern. Bộ đôi cùng nhau nghiên cứu, tạo nên một bước độtphá lớn trong lý thuyết trường lượng tử ba chiều bằng việc xây dưng cụ thể mộtdạng vi phân đặc biệt. Cống hiến đó hiện nay được gọi là lý thuyếtChern-Simons.
Hoàn thành việc học và nghiên cứu ở Berkeley, ông trở lạiMassachusetts dạy toán tại MIT, sau đó là Harvard. Năm 1964, ông làm việc tạiViện Phân tích Quốc phòng (Institute for Defense Analyses), giúp giải mã vàtruy lùng các mối đe dọa quân sự tiềm năng cho Cục An ninh Quốc gia (NationalSecurity Agency). Năm 1968, ông chuyển tới SUNY Stonybrook làm trưởng khoaToán. Năm 1976, ông thắng Oswald Veblen Prize, giải thưởng danh giá nhất vềlĩnh vực hình học của Hiệp hội Toán học Mỹ.
Con đường trở thành nhà đầu cơthông thái nhất
Mặc dù đã đạt được những thành tựu lớn trong lĩnh vực toán họcvà giảng dạy, James Harris Simons quyết định theo đuổi sự nghiệp tài chính. Năm1978, ông xây dựng quỹ đầu tư Monemetrics, tiền thân của công ty cực thành côngsau này: Renaissance Technologies (năm 1982). Ban đầu, James không nghĩ tớiviệc sử dụng toán học vào công việc kinh doanh, tuy nhiên qua thời gian, ôngnhận ra các mô hình, thuật toán quản lý có thể hỗ trợ đắc lực cho việc phântích dữ liệu.
Tư duy đổi mới của ông thay đổi hoàn toàn bức tranh đầu tư củathị trường tài chính khi đó. Ông đã tuyển chọn rất nhiều lập trình viên, chuyêngia vật lý, xử lí tín hiệu, thống kê và tất nhiên không thể thiếu các nhà toánhọc. Phố Wall vốn tưởng chỉ dành cho những người làm/nghiên cứu về tài chínhnay có thêm sự xuất hiện của những người được cho là “ngoại đạo”, chưa hề cókinh nghiệm về thị trường tài chính. Thế nhưng đây lại chính là bí quyết thànhcông của James Harris Simons và Renaissance Technologies.
James cùng các cộng sự thu thập các số liệu tài chính và sử dụngcác công thức toán học cực kì phức tạp để phân tích, đưa ra dự đoán, tiến hànhgiao dịch trên thị trường thế giới. “Môi trường làm việc tốt và những cộngsự thông minh có thể giúp bạn đạt được những thành tựu lớn” – Simons chiasẻ.
James được mệnh danh là “Quant King” (ông vua định lượng) – đạidiện thành công nhất của những nhà phân tích định lượng, sử dụng toán học caocấp trong lĩnh vực tài chính. Tạp chí Financial Times 2006 gọi ông là “tỉ phúthông minh nhất thế giới”.
Năm 2015, ông xếp thứ 67 trong bảng xếp hạng các tỉ phú thế giớivà thứ 32 bảng xếp hạng tỉ phú Mỹ của tạp chí Forbes. Cũng theo Forber, ông chủcủa Renaissance Technologies là nhà kinh doanh – quản lý quỹ đầu cơ có thu nhậpcao thứ 2 thế giới với 1,67 tỉ USD. Tính đến 15/02/2016, tổng giá trị tài sảnròng của cá nhân ông đã lên tới 15,5 tỉ USD.
Một trái tim hào phóng
Không chỉ là một tỉ phú giàu có với những chiến lược kinh doanh,đầu tư thông minh, James Harris Simons còn được biết đến bởi sự hào phóng vàhết mình cho sự phát triển của khoa học và toán học.
Năm 1994, ông cùng với vợ là bà Marilyn Simons thành lập QuỹSimons (Simons Foundation) hỗ trợ cho các nghiên cứu khoa học, giáo dục và sứckhỏe. Ông đã đóng góp hơn 1 tỉ USD cho hoạt động của quỹ.
Thêm vào đó, ông còn thành lập quỹ Math of America nhằm mục đíchkhuyến khích và hỗ trợ cho các giáo viên khoa học, toán học thực hiện tốt vaitrò giảng dạy đồng thời nâng cao năng lực bản thân.
NguyễnNguyễn
Theo Trí thức trẻ/Tổng hợp